ریتالین
دانشآموزان و دانشجویان خواندن درسهای عقبمانده و كاهش استرس امتحان به علت
نخواندن حجم زیادی از مطالب باقیمانده درس باشد.
افراد بسیاری هستند كه بهترین راهحل و شاید تنها راهحل را بیدار ماندن
در شبهای امتحان مییابند، چون خواندن دروس در سال تحصیلی را رها كردهاند و به
امید شب امتحان به كارهای دیگر پرداختهاند.
متاسفانه یكی از راههایی كه این
افراد برای بیدار ماندن در شبهای امتحان استفاده میكنند استفاده از قرصهای
روانگردانی مانند آمفتامینها و به خصوص ریتالین است كه به گفته متخصصان عوارض
زیادی برای فرد ایجاد میكند كه اولین عارضه آن از دست دادن تمركز در سر جلسه
امتحان در فردای آن شب است.
ریتالین چیست؟
متیل فنیدات در سال ۱۹۵۴ در
ابتدا به نام «نوآرتیس» به بازار دارویی دنیا معرفی شد و بعد از آن از سال ۱۹۶۰ به
ریتالین تغییر نام داد.
كاربرد اصلی این دارو مربوط به درمان كودكان بیشفعال
است. این كودكان دچار مشكل عدم تمركز حواس هستند و نمیتوانند بیش از چند ثانیه به
یك موضوع فكر كنند و تجویز ریتالین از سوی پزشك باعث میشود این كودكان تا ۷۵ درصد
قدرت فكر كردن مداوم را به دست آورند و در حد كودكان عادی باشند و البته این
كودكان در سنین نوجوانی و حتی بزرگسالی نیز نباید مصرف این قرصها را ترك كنند.
كاربرد دیگر این دارو برای افراد سالمندی است كه به علت سن بالا قسمت عمدهای
از شبانهروز را در خواب به سر میبرند و با مصرف این دارو هوشیاری خود را در طول
روز به دست میآورند.
تا زمانی كه این دارو با تجویز پزشك و بهعنوان دارو مصرف
شود، مشكلی پیشنمیآید. مشكل از آنجا آغاز میشود كه عدهای از دانشجویان و
دانشآموزان برای بیدار ماندن در شب امتحان یا میهمانی شبانه از آن به جای چای و
قهوه استفاده میكنند تا بیشتر بیدار بمانند و البته باید منتظر عوارضی مانند عوارض
تزریق كوكائین باشند.
مصرف مداوم این دارو باعث اعتیاد به آن میشود و افراد
مصرفكننده دیگر نمیتوانند بدون مصرف آن درس بخوانند و تمركز داشته باشند. از طرف
دیگر باید بهطور مداوم دوز مصرف خود را بالا ببرند. شایعترین عوارض مصرف
خودسرانه ریتالین عبارتند از؛ عصبی شدن و بیخوابی، حالت تهوع و استفراغ، احساس
سرگیجه و سردرد، افزایش ضربان قلب و فشارخون، بیماری پوستی، دردهای شكمی و مشكلات
گوارشی، اعتیاد و وابستگی، بروز حالتهای روانپریشی و حتی در مواردی اقدام به
خودكشی.
مصرف زیاد این دارو همچنین باعث سرخوشی، هذیان، كوما، از دست دادن
اشتها، لرزش و پرش عضلات، مشكلات كبدی، خشكی دهان، تب، تشنج و سردرد، تكرار حركات و
اعمال بیهدف، ایجاد توهم، سوءظن و احساس حركت و جنبش حشرات زیر پوست میشود.
ریتالین موجب میشود فعالیت مغز بیشتر شود و حالت خوابآلودگی كمتر شود اما پس از
آنكه اثر این دارو از بین رفت حالت گیجی، بیحواسی و اختلال تفكر در فرد ایجاد
میشود و بیشتر افرادی كه در شب امتحان از این ماده استفاده میكنند هنگام امتحان
تمركز لازم را نخواهند داشت.
: ریتالین باعث
بیخوابی طبیعی نمیشود. این ماده مانند دارو اثر میكند و پس از اینكه اثر آن از
بین رفت عوارض آن آغاز میشود. اگر از این دارو به مقدار زیادی استفاده شود مانند
افرادی كه به شیشه و مواد دیگری معتاد هستند موجب تحریك اعصاب، استرس، عصبانیشدن،
اضطراب و گاهی اوقات اختلال دستگاه گوارش و مغز و اعصاب میشود.
اختلال روانی و پرخاشگری غیرقابل كنترل ازجمله عوارض مصرف ریتالین در شب امتحان
است. مصرف كوتاهمدت ریتالین و آمفتامینها در شبهای امتحان نهتنها كارآیی طبیعی
فرد را در روز امتحان بههممیریزد، بلكه عوارض جدی را به همراه دارد. وی
میافزاید: مصرف این مواد در شبهای امتحان توصیه نمیشود، چراكه خواب دانشجو را به
هم میریزد و این نخوابیدن استراحت مغز را مختل میكند. از طرف دیگر این مواد
اعتیادآور است.
فروش بدون نسخه ریتالین در داروخانهها اساسا ممنوع است اما متاسفانه برخی
داروخانهها كه تعداد آنها هم محدود است، این دارو را بدون نسخه هم میفروشند كه
خلاف مقررات است و اگر گزارش آن به وزارت بهداشت برسد، حتما از طریق مراجع قانونی
با متخلف برخورد میشود